Οι φιλοσοφικές καταβολές της ψυχολογίας

Τη ψυχολογία μπορούμε να την ορίσουμε:

• ως τη μελέτη του νού ή
• ως τη μελέτη της συμπεριφοράς ή
• ως τη μελέτη των ανθρώπων. 

Έχουν δοθεί πολλοί ορισμοί, ο καθένας από τους οποίους αντανακλά τις εκάστοτε επικρατούσες αντιλήψεις.

Οι ρίζες της ψυχολογίας μπορούν να ανιχνευθούν στη φυσιολογία και στη φιλοσοφία.

Η φυσιολογία είναι η επιστημονική μελέτη των λειτουργιών της ζώσας ύλης και γίνεται μέσω εμπειρικών μεθόδων, μεθόδων που βασίζονται στην παρατήρηση.

Η ρητορική ως μέσον πολιτικής πειθούς αποκρύπτει την αλήθεια

Ένας από τους λόγους που οδήγησαν τον Σωκράτη στο δικαστήριο και εν τέλει στο να πιει το κώνειον ήταν η αντιπαράθεσή του με τους ρήτορες. Ως μαθητής του, λοιπόν, ο Πλάτων συμπεριέλαβε στις πραγματείες του τη ρητορική. Σε δυο λόγους ο φιλόσοφος ασχολήθηκε με τη ρητορική, στον Φαίδρο και στον Γοργία. Αμφότεροι οι διάλογοι ενέχουν κριτική κατά της ρητορικής και των ρητόρων. Ενώ όμως στον Γοργία η ρητορική απορρίπτεται εντελώς σαν τέχνη, στον Φαίδρο (έργο μεταγενέστερο) ο Πλάτων δείχνει να υποχωρεί: δέχεται τη ρητορική σαν τέχνη, κάτω όμως από ορισμένες συνθήκες, και προσπαθεί να τη συμβιβάσει με τη φιλοσοφία και με τη διαλεκτική μέθοδο.

Μεταφυσική και Επιστήμη: Μια συμβολή στη Φιλοσοφία των Ιδεών

Λέμε καμιά φορά στην καθημερινή μας ζωή τη φράση «ο Χ έχει έντονες μεταφυσικές ανησυχίες» και εννοούμε, βεβαίως, ότι ο Χ προβληματίζεται έντονα πάνω σε πράγματα που ξεπερνούν τα όρια της πραγματικότητας. Ποια είναι, όμως, η πραγματικότητα για την οποία ενδεχομένως μπορούμε να μιλήσουμε; Πώς αναφερόμαστε σ’ αυτήν; Τι υπάρχει πέρα από την πραγματικότητα; Μπορούμε να μιλήσουμε γι’ αυτήν; Και, αν ναι, τότε πώς; Αυτά είναι κάποια καίρια ερωτήματα που θα μας απασχολήσουν εδώ.

Σωκράτης, ο πιο σοφός των..σοφών!

   Ο Σωκράτης έζησε σε μια πόλη που του φέρθηκε απάνθρωπα, την Αθήνα. Γεννήθηκε το 470/469 π.Χ. και πέθανε το 399 π.Χ. Η πόλη, στην οποία ζούσε, τον καταδίκασε παρόλο που ο γνωστός σε όλους μας φιλόσοφος, είχε θέσει ως στόχο να αφυπνίσει τους συμπολίτες του. Είναι πολύ περίεργο θα μπορούσε να σκεφτεί κάποιος το γεγονός πως μια πόλη, όπως η Αθήνα, με δημοκρατικές αξίες να καταδικάσει το Σωκράτη, το σύμβολο της φιλοσοφίας. Ήταν ένας άνθρωπος με οικουμενικό πνεύμα κι έμεινε στην ιστορία γνωστός ως «φιλόσοφος όλων των εποχών». Η ζωή, τόσο το έργο, όσο και ο θάνατός του αποτελούν πρότυπο για πολλούς κι έχουν μείνει στην αιωνιότητα.

Γλώσσα και μέτρο του Ομήρου

 Ο Όμηρος είναι ο γνωστός συγγραφέας δύο έργων πασίγνωστων μέχρι τις μέρες μας, της Ιλιάδας και της Οδύσσειας. Τα δύο αυτά έργα είναι γνωστά ως ομηρικά έπη. Γράφτηκαν τον 8ο αιώνα, ενώ οι σύγχρονοι επιστήμονες αμφισβητούν ακόμη και την ύπαρξή του. Η Ιλιάδα είναι προγενέστερη της Οδύσσειας. Τα στοιχεία για τη ζωή του Ομήρου είναι δυστυχώς ελάχιστα.

Σχέση λέξης κι έννοιας

Κάθε γλώσσα αποτελείται από μικρότερα σύνολα, τις λέξεις. Η λέξη είναι το μικρότερο τμήμα από το οποίο μπορεί να διεξαχθεί κάποιο νόημα. Θα μπορούσε να αναρωτηθεί κάποιος πώς είναι δυνατόν μια λέξη να αναφέρεται σε ένα πράγμα; Παραδείγματος χάριν, η λέξη «βιβλίο» θα μπορούσε να αναφέρεται σε ένα λογοτεχνικό βιβλίο. Πέρα, όμως από το φάσμα της λογοτεχνίας, η λέξη «βιβλίο» μπορεί να αναφερθεί σε κάποιο παλιό βιβλίο, δηλαδή μια αντίκα.